تبلیغات
وبلاگ مهدی ابراهیمی - جامعه شناسی پدیده شاندیز!
سه شنبه 23 دی 1393  08:18 ب.ظ    ویرایش: سه شنبه 23 دی 1393 11:42 ب.ظ

1- پدیده شاندیز از " رستوران " شروع شد.تامین غذای با کیفیت در محیطی بزرگ و در حاشیه ی شهر مشهد.شاندیز برا00ی مشهدی ها تفریحی است و بخش مهمی از غنی سازی اوقات فراغت.بخشی از خاطرات مشهدی ها و مهمان هایشان ؛ میزبانی در ییلاقات طرقبه و شاندیز است.رستوران بزرگ شاندیز در همین مکان از طریق رسانه ها و به ابزار تبلیغات گسترده به مردم ایران معرفی می شود. " تبلیغات " جذاب ، بزرگنما ، شگرف و با رنگ قرمز که نماد " اشرافی و تجمل گرایی " است ؛ پیوسته و سلسله وار شروع شد.پدیده شاندیز البته به همین بسنده نکرد و با نماد سازی عدد 8 و 8 / 8 /88 توانست از واقعیت های مذهبی جامعه ایران و ارادتشان به ساحت حضرت رضا علیه السلام پیوندی میان  " سیاحت " ، تفریح و " زیارت "  برقرار نماید.
تا اینجا شرکت پدیده شاندیز ، یک رستوران با مشترهای داخلی وخارجی است.افغانستان مقصد بعدی پدیده شاندیز است.افغانی ها ذائقه ی مشترکی با ایرانی ها دارند.شهر کابل علاوه بر پدیده شاندیز ، انواع برندهای تجاری غذاو رستوران های بین المللی فعال هستند.با این وجود پدیده شاندیز در آنجا هم به مدد تبلیغات شهرتی در خور توجه کسب می نماید.

2- پدیده شاندیز ؛ با ساخت شهرهای رویایی در ایران " پدیده " می شود.در جامعه شناسی به پدیده ، واقعیت اجتماعی گفته می شود.واقعیت های اجتماعی " شی" گونه اند.البته پدیده شاندیز واقعیت اجتماعی نیست بلکه در این جا " شهر رویایی پدیده " نمادی از " جامعه مصرفی " است." بودریار " نئو مارکسیست فرانسوی در کتابی به همین عنوان در خصوص شیوه اعمال قدرت در غرب سخن می گوید.برای آن که بتواند نظریه " پدیده مصرف گرایی " را تبیین و توصیف کند،دراگ استورهای اروپایی و به خصوص جامعه فرانسه را تحلیل می کند که چگونه در یک مجمع بزرگ هم امکانات تفریحی ، فرهنگی ، خدمات و فروش کالاها توام باهم جانمایی می شود.مردم با کارت های اعتباری خرید می کنند و باز دوباره می توانند خرید کنند.مشابه همین کارت های اعتباری را هایپر مارکت شاندیز نیز به کنشگران و مصرف کنندگان با اقساط 10 یا 12 ماهه تحویل می دهد.بودریار تبیین کننده جامعه پست مدرن است.مهم ترین ویژگی دراگ استور ها در دوران پست مدرن،" وفور کالا " است.بنابراین بسیاری از کنشگران نه به قصد خرید مایحتاج و معیشت روزمره ؛ بلکه به نیت "خریدکالا" و گاهی خریدهای تجملاتی " قهرمانان مصرف" جامعه مصرفی هستند. خرید نه برای مصرف ؛ بلکه " لذت خرید" کردن مهم است.در این فروشگاه ها انواع برندهای تجاری و هزاران کالاست.در فروشگاه های بین المللی حتی انواع کالاها از کشورهای مختلف هست.

3- پدیده شاندیز ؛ خودش " پدیده " می شود.یعنی "واقعیت اجتماعی" می شود.فروش سهام و شریک کردن 120 هزار سهام دار ؛ بیش از آن که برای پدیده ، سرمایه اقتصادی باشد ؛ سرمایه اجتماعی است.تبلیغات پدیده شاندیز با " قلب واقعیت " روز به روز از فرصت رکود اقتصادی و سرگردانی سرمایه های خرد مردمی منتفع می شود.فوتبال پدیده ، مجله ، هیات مذهبی ، گرامیداشت ایام مذهبی و ... هر کدام عرصه ی اجتماعی پدیده است تا بتواند علاوه بر حفظ سرمایه ، "اعتماد عمومی"  را برای افزایش سرمایه اقتصادی جلب گند. در ایران سرمایه خرد انباشت شده است که تا احساس کند در کوتاه مدت به سود آوری می رسد ؛سرمایه را به آن طرف سوق می دهند.بنابراین ذیل جامعه شناسی پدیده باید از سرمایه طبقه متوسط مردم ایران غافل نباشیم.این سرمایه معمولا در سرمایه گذاری های بلند مدت مانند بخش تولید جذب و باز تولید سرمایه نمی شود ؛همواره این سرمایه به دلیل منفعت طلبی صاحبان سرمایه یا راکد است (حساب های قرض الحسنه و صندوق ها خارج از نظام بانکی) یا در ملک ، ماشین ، سکه و این روزها در شرکت پدیده شاندیز سرمایه گذاری شده است.این مهم ناشی از ضعف فرهنگی است و اگر "اصلاح فرهنگی" صورت پذیرد ؛ کنش اقتصادی مبتنی بر عقلانیت شکل خواهد گرفت.
بنابراین " پدیده شاندیز " نمادی از " واقعیت اجتماعی " و بخشی از صاحبان سرمایه اقتصادی در ایران در حوزه " سرمایه گذاری های بلندمدت و کوتاه مدت است که اصلاح روحیه منفعت طلبی و کسب سودهای کلان نیازمند " کار فرهنگی" عمیق در جهت اصلاح کنش های اقتصادی مردم است.

4- برخوردهای قضایی با پدیده شاندیز اگر چه به قصد خیرخواهی است اما اثرات اجتماعی واقتصادی در میدان سرمایه دارد.پیام اجتماعی این برخوردها همان تایید حرف عامه ی مردم است که بهترین سرمایه گذاری ،سرمایه گذاری در ملک ، ماشین و سکه وارزو دلار است.بنابراین اعتماد عمومی به سرمایه گذاری نیمه بلند مانند پدیده شاندیز نیز قابل اعتماد نیست.از طرفی این سرمایه قطعا سراغ اوراق مشارکت که حلال ترین سود است نخواهد رفت.این سرمایه دوباره به صندوق های قرض الحسنه و یا حساب های بانکی بر خواهد گشت.عددی معادل 64 هزار میلیارد تومان نشان دهنده " سبک زندگی " مردم در میدان اقتصادی است که هر چند از گاهی گوشه ای از اقتصاد ایران را نشانه خواهد گرفت.البته کنش سهامداران پدیده شاندیز تا کنون بسیار جالب توجه است.خبری از تجمع و هجوم 120 هزار نفر به سمت دفاتر پدیده نیست.شاید این بار شاهد کنش جدیدی از مردم باشیم که  به " دادستان مشهد " یعنی نهاد قضایی و حقوقی اعتماد نکنند.هر چند شرکت پدیده نیر با کنش های حرفه ای در حوزه اقتصادی توانسته است وجاهت و منزلت خود را حفظ نماید اما باید دید این بار کنش مردم در حوزه اقتصاد  به " پدیده های اقتصادی است یا به نهاد قضایی؟

   


نظرات()  
مهدی ابراهیمی
سه شنبه 7 بهمن 1393 04:23 ب.ظ
سلام خرزو خان
تشکر که این همه مطلب چرت را خواندی.
خرزو خان
دوشنبه 6 بهمن 1393 01:16 ب.ظ
سلام خیلی چرت نوشتی
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.

وبلاگ مهدی ابراهیمی